Na największym rynku samochodowym świata trwa tektoniczne przesunięcie sił: chińscy producenci zdobywają kolejne udziały, a liczne marki ze Starego Kontynentu walczą o utrzymanie rentowności. Najnowszym przykładem jest decyzja Skody o stopniowym wyjściu z Państwa Środka – posunięcie, które według zapowiedzi firmy zostanie sfinalizowane do połowy 2026 r. i ograniczy działalność marki wyłącznie do serwisu oraz dostaw części zamiennych.
Choć jeszcze w 2018 r. czeski producent sprzedawał w Chinach ponad 300 tys. aut rocznie, w ubiegłym roku wolumen spadł do zaledwie kilkunastu tysięcy sztuk. Tym samym udział tamtejszego rynku w globalnej sprzedaży Skody skurczył się do ułamkowych 3 proc., co stawia Chiny za takimi krajami jak Słowacja czy Turcja. Malejący popyt, wyścig cenowy oraz szybka elektryfikacja pchnęły zarząd do radykalnej korekty strategii.
Dlaczego europejskie marki przegrywają w Chinach
W ciągu ostatnich pięciu lat udział marek zagranicznych w chińskich rejestracjach nowych aut spadł z ponad 60 proc. do niespełna 45 proc., wynika z szacunków Stowarzyszenia Chińskich Producentów Samochodów. Kluczowe czynniki to:
• Ekspansja lokalnych brandów elektrycznych, które dzięki subsydiom i tańszym ogniwom bateryjnym oferują pojazdy nawet o 20–30 proc. tańsze od porównywalnych modeli importowanych. • Błyskawiczne wprowadzanie innowacji software’owych – aktualizacje „over-the-air”, zintegrowane aplikacje czy zaawansowane systemy wspomagania jazdy debiutują w Chinach znacznie szybciej niż w Europie. • Zmiana preferencji konsumentów; młodzi nabywcy stawiają na infotainment oraz stylistykę crossoverów, w czym marki takie jak BYD, Nio czy Geely wyspecjalizowały się lepiej niż wielu graczy zagranicznych.
Harmonogram wyjścia Skody i konsekwencje dla Grupy Volkswagen
Skoda zakończy sprzedaż nowych aut najpóźniej w drugim kwartale 2026 r., a jeszcze przed końcem 2024 r. zostanie zamknięta część salonów dealerskich w metropoliach o najniższej rentowności. Lokalne joint-venture SAIC Volkswagen przejmie odpowiedzialność za obsługę gwarancyjną modeli już sprzedanych, natomiast czeska centrala zachowa struktury logistyczne odpowiedzialne za części zamienne.
W praktyce posunięcie to oznacza większy budżet inwestycyjny dla innych projektów w ramach grupy. Koncern Volkswagen, z ponad 2,8 mln sprzedanych aut rocznie w Chinach, nie rezygnuje z tego rynku, ale koncentruje środki na Audi, Volkswagenie oraz przygotowywanym wspólnie z Xpengiem sub-brandzie aut elektrycznych w segmencie popularnym.
Nowe filary wzrostu: Indie i Azja Południowo-Wschodnia
Po wyjściu z Chin Skoda zamierza zostać europejskim liderem w Indiach. Już dziś zakłady w Aurangabad i Pune odpowiadają za montaż modeli Slavia i Kushaq, zaprojektowanych w ramach programu „India 2.0”. W 2023 r. sprzedaż w tym kraju skoczyła do 70,5 tys. sztuk – historycznego maksimum. Plan do 2027 r. zakłada przekroczenie bariery 100 tys. rejestracji rocznie oraz rozpoczęcie eksportu indyjskich wersji do 35 państw Globalnego Południa.
Równolegle firma rozbudowuje sieć w Wietnamie, na Filipinach oraz w Malezji, licząc na synergiczne korzyści z rosnącej klasy średniej i programów elektryfikacji flot rządowych. Pierwszą w pełni elektryczną fabrykę w regionie zaplanowano w Tajlandii; jej otwarcie przewidziano na 2026 r.
Gdzie powstają Skody: mapa produkcji i kluczowe modele
W Europie sercem marki pozostają Mladá Boleslav i Kvasiny, skąd zjeżdżają nowe generacje Superb oraz Kodiaq. W Słowacji powstaje elektryczny Enyaq, a czeska fabryka w Vrchlabí specjalizuje się w przekładniach DSG montowanych również w autach SEAT-a i Volkswagena.
Na innych kontynentach trwa natomiast konsolidacja: montownie w rosyjskiej Kałudze są od 2022 r. w stanie zawieszenia z powodu sankcji, a linie w Kazachstanie przestawiono na tzw. produkcję SKD (skręcanie zestawów dostarczanych w 90 proc. z Europy). Finalnie globalne portfolio modeli obejmuje: Octavię, Fabia-Monte Carlo, Karroq, Kodiaq, Enyaq iV oraz wspomniane konstrukcje opracowane specjalnie na Indie.
Pozycja handlowa: rynki napędzające wolumen
Rok 2023 zamknął się dla Skody wynikiem 1,04 mln dostarczonych samochodów na całym świecie. Największy popyt odnotowano w następujących krajach:
1. Niemcy – 211 070 szt. 2. Czechy – 91 791 szt. 3. Wielka Brytania – 83 274 szt. 4. Indie – 70 551 szt. 5. Polska – 65 218 szt. 6. Francja – 50 767 szt. 7. Turcja – 45 090 szt. 8. Hiszpania – 40 160 szt. 9. Włochy – 38 220 szt. 10. Austria – 30 325 szt.
Europa pozostaje więc głównym motorem sprzedaży, lecz wyższa dynamika wzrostu obserwowana jest poza nią, co tłumaczy dalszą dywersyfikację geograficzną marki.
