Czy wjeżdżając na rondo trzeba od razu zasygnalizować kierunkowskazem swoje zamiary, czy wystarczy zrobić to dopiero przy zjeździe? Pytanie to powraca zarówno na egzaminach państwowych, jak i w codziennej jeździe, a różne przyzwyczajenia kierowców potrafią wywołać chaos na drodze. Polska praktyka, ugruntowana orzecznictwem sądów administracyjnych i wsparta analizą kodeksu drogowego, pozwala dziś na jednoznaczne wskazówki, choć wciąż bywa mylona ze zwyczajami obowiązującymi w innych krajach.

Dlaczego sam wjazd na rondo nie wymaga sygnalizacji

Kluczowe znaczenie ma art. 22 ustawy Prawo o ruchu drogowym, który nakazuje używanie kierunkowskazów wyłącznie przy zmianie kierunku jazdy lub pasa ruchu. Wjazd na skrzyżowanie o ruchu okrężnym nie stanowi zmiany kierunku w rozumieniu przepisów – pojazd nadal porusza się po tych samych jezdniach, a dopiero wybór konkretnego zjazdu powoduje faktyczną zmianę toru. Tym sposobem ustawodawca rozgranicza „wjazd” od „zjazdu” z ronda.

Podobne podejście znajdziemy w podręcznikach szkolenia kierowców publikowanych przez Instytut Transportu Samochodowego oraz w zaleceniach ekspertów UNECE* dotyczących unifikacji oznakowania skrzyżowań. Wskazują one, że nadmierne używanie lewego kierunkowskazu przed rondem bywa mylące dla innych uczestników ruchu – zwłaszcza pieszych, rowerzystów i kierowców pojazdów wjeżdżających z kolejnych wlotów.

Orzecznictwo: od Gliwic po Kraków ten sam wniosek

Lata 2016–2024 przyniosły serię spraw, w których kandydaci na kierowców odwoływali się od negatywnych wyników egzaminu, zarzucając egzaminatorom błędną interpretację znaków na rondzie.

• 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach – uznano, że włączenie lewego kierunkowskazu tuż przed wjazdem jest przedwczesne, bo manewr zmiany kierunku jeszcze nie następuje. Tym samym brak sygnalizacji nie może być kwalifikowany jako błąd egzaminacyjny.

• 2018 r., WSA w Lublinie – sąd stwierdził, że egzaminator ma obowiązek oceniać sygnalizowanie wyłącznie podczas zjazdu z ronda, a wcześniejsze „ostrzeganie” lewym kierunkowskazem nie jest wymagane ani przez kodeks, ani przez rozporządzenie w sprawie egzaminowania.

• 2020 r., Naczelny Sąd Administracyjny – w wyroku kasacyjnym podkreślono, że wszelkie wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść zdającego i kierować się literalnym brzmieniem ustawy, które nie nakłada obowiązku sygnalizowania wjazdu.

• 2024 r., WSA w Krakowie – powtórzono wcześniejsze tezy, dodając, że ciągłe pozostawienie lewego kierunkowskazu na tarczy ronda może błędnie sugerować innym kierującym planowany niezwłoczny zjazd.

Jak prawidłowo sygnalizować zjazd i zmianę pasa

Prawo nakazuje włączenie prawego kierunkowskazu w chwili mijania wlotu poprzedzającego planowany zjazd. Dzięki temu inni użytkownicy otrzymują czytelną i terminową informację, a piesi oczekujący przy przejściach na wylocie wiedzą, że pojazd opuści rondo.

Na rondach wielopasowych występuje dodatkowy obowiązek: każdy manewr zmiany pasa – zarówno przed zjazdem, jak i już w obrębie wybranej jezdni zjazdowej – musi być zasygnalizowany. W praktyce oznacza to, że kierowca jadący wewnętrznym pasem powinien najpierw włączyć prawy kierunkowskaz, ustąpić pierwszeństwa pojazdom na zewnętrznym pasie, a następnie utrzymać sygnalizację aż do opuszczenia skrzyżowania.

Wyjątek mogą stanowić tak zwane ronda turbinowe, gdzie tor jazdy wyznaczają stałe linie prowadzące między pasami. Ponieważ przepisy traktują te linie jak ciągły pas ruchu, kierowca, który raz zajął właściwy korytarz, nie musi go zmieniać – a więc nie musi włączać kierunkowskazu podczas przejazdu przez samo rondo. Nadal obowiązuje go jednak sygnalizowanie prawe przed zjazdem.

Wnioski dla kierowców i kandydatów na prawo jazdy

Podstawowa zasada brzmi: lewy kierunkowskaz przy wjeździe na klasyczne rondo nie jest konieczny. Obowiązek pojawia się dopiero wtedy, gdy rzeczywiście zmieniamy kierunek – czyli opuszczamy skrzyżowanie lub zmieniamy pas w jego obrębie. Stosowanie się do tego schematu nie tylko zbiega się z linią orzeczniczą sądów, ale też poprawia płynność ruchu i ogranicza ryzyko nieporozumień na drodze.

*UNECE – United Nations Economic Commission for Europe, autor wytycznych dotyczących jednolitego oznakowania i organizacji ruchu na skrzyżowaniach o ruchu okrężnym w krajach europejskich.